Τι ονομάζουμε Διανοητική Ιδιοκτησία;

Διανοητική ιδιοκτησία ονομάζουμε τα δικαιώματα των δημιουργών που προκύπτουν από τη δημιουργία ενός προϊόντος του νου, το οποίο έτσι αντιμετωπίζεται ως άυλο περιουσιακό στοιχείο. H διανοητική ιδιοκτησία διακρίνεται σε δύο κύριες κατηγορίες:

  • Τη Βιομηχανική ιδιοκτησία, που περιλαμβάνει τα διπλώματα ευρεσιτεχνίας (εφευρέσεις), τα υποδείγματα χρησιμότητας (μικρές εφευρέσεις), τα δικαιώματα επί φυτικών ποικιλιών αλλά και τα σήματα, τα βιομηχανικά σχέδια και τις προστατευόμενες γεωγραφικές ονομασίες προελεύσεως.
  • Την Πνευματική ιδιοκτησία, που προστατεύει κυρίως έργα λογοτεχνίας και τέχνης, όπως βιβλία, θέατρο, ζωγραφική, γλυπτική, φωτογραφία, αρχιτεκτονική, αλλά και το λογισμικό και με συγγενικά δικαιώματα τις ηχογραφήσεις, τις εκτελέσεις και παραστάσεις έργων, ραδιοφωνικά και τηλεοπτικά προγράμματα.


Τι ονομάζουμε Βιομηχανική Ιδιοκτησία;

Βιομηχανική ιδιοκτησία είναι η έννοια γένους για τα δικαιώματα Διανοητικής ιδιοκτησίας που προορίζονται αποκλειστικά για οικονομική εκμετάλλευση. Τέτοια δικαιώματα είναι η ευρεσιτεχνία και το βιομηχανικό υπόδειγμα, το σήμα, το βιομηχανικό σχέδιο, οι γεωγραφικές ονομασίες προέλευσης, οι τοπογραφίες ημιαγωγών και το δικαίωμα σε ποικιλίες φυτών. Η βιομηχανική ιδιοκτησία διακρίνεται έτσι από την πνευματική ιδιοκτησία, η οποία, αν και δεν αποκλείει καθόλου την οικονομική εκμετάλλευση, αφορά κατά κύριο λόγο (τουλάχιστον ιστορικά) έργα λόγου και τέχνης.
Κύριος λόγος ύπαρξης είναι ιστορικά η οικονομική ανταμοιβή της πρωτοπορίας και κατά πιο σύγχρονες απόψεις, με βάση και τη θεωρία των property rights η παροχή κινήτρων στην έρευνα και στην ανάπτυξη καινοτομιών.
Στην Ελλάδα δημιουργήθηκε το 1987 ο Οργανισμός Βιομηχανικής Ιδιοκτησίας (Ο.Β.Ι.) ως αποκλειστικά αρμόδιος φορέας για την κατοχύρωση των εφευρέσεων, των βιομηχανικών σχεδίων και υποδειγμάτων, καθώς επίσης για θέματατεχνολογικής πληροφόρησης και μεταφοράς τεχνολογίας.


Τι ονομάζουμε Πνευματική Ιδιοκτησία;

Πνευματική ιδιοκτησία ή πνευματικά δικαιώματα ονομάζονται τα αποκλειστικά δικαιώματα των πνευματικών δημιουργών στο έργο τους. Παραχωρούνται από τον νόμο για ορισμένο χρόνο για να απαγορεύσουν σε τρίτους τη χρήση των έργων χωρίς την άδεια του δημιουργού. Το πνευματικό δικαίωμα υφίσταται σε έργα λογοτεχνίας και τέχνης, όπως βιβλία, θέατρο, ζωγραφική, γλυπτική, φωτογραφία, αρχιτεκτονική αλλά και άλλες δημιουργίες όπως λογισμικό ή βάσεις δεδομένων (databases). Περιλαμβάνει το δικαίωμα της εκμετάλλευσης του έργου (περιουσιακό δικαίωμα) και το δικαίωμα της προστασίας του προσωπικού δεσμού του δημιουργού του προς αυτό (ηθικό δικαίωμα). Το πνευματικό δικαίωμα αποκτάται αυτοδικαίως χωρίς να απαιτείται αίτηση του δημιουργού ή καταχώριση του έργου σε κάποια υπηρεσία.
Στην Ελλάδα θεμελιώδης είναι ο νόμος 2121/1993 (ΦΕΚ Α'25, 4/3/93) ο οποίος, εμπνεόμενος από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Διανοητικής Ιδιοκτησίας, αναθεωρεί την προηγούμενη νομοθεσία του 1920 και συμμορφώνεται με τις οδηγίες της Ευρωπαϊκής Κοινότητας. Ο νόμος αυτός τροποποιήθηκε δραστικά σε πολλές διατάξεις του με το άρθρο 8 του νόμου 2557/1997 (ΦΕΚ Α'271/1997) σε εφαρμογή των Οδηγιών 93/83/ΕΟΚ και 93/98/ΕΟΚ.


Πώς προστατεύεται στην Ελλάδα μια εφεύρεση;

Μία εφεύρεση έχει νομική προστασία μόνο όταν κατοχυρωθεί με Δίπλωμα Ευρεσιτεχνίας (ΔΕ) ή Πιστοποιητικό Υποδείγματος Χρησιμότητας (ΠΥΧ). Ο αρμόδιος φορέας για την απονομή αυτών των τίτλων προστασίας είναι αποκλειστικά ο Οργανισμός Βιομηχανικής Ιδιοκτησίας (ΟΒΙ).


Τι είναι το Δίπλωμα Ευρεσιτεχνίας (ΔΕ);

Δίπλωμα Ευερεσιτεχνίας (ΔΕ), είναι τίτλος προστασίας με διάρκεια 20 χρόνων που απονέμεται στον δικαιούχο για επινοήματα νέα, με εφευρετική δραστηριότητα και επιδεκτικά βιομηχανικής εφαρμογής.


Τι είναι το Πιστοποιητικό Υποδείγματος Χρησιμότητας (ΠΥΧ);

Είναι τίτλος προστασίας με ισχύ 7 χρόνων που χορηγείται στον δικαιούχο για τρισδιάστατα αντικείμενα με καθορισμένο σχήμα και μορφή, που δίνουν λύση σε τεχνικό πρόβλημα και διαθέτουν τα χαρακτηριστικά του "νέου" και του "βιομηχανικά εφαρμόσιμου".


Σε τι συνίσταται η προστασία που παρέχουν τα ΔΕ και τα ΠΥΧ;

Με το ΔΕ και το ΠΥΧ παρέχεται το μονοπωλιακό δικαίωμα στους δικαιούχους να παράγουν, χρησιμοποιούν, πωλούν και γενικά να εκμεταλλεύονται το επινόημά τους στην Ελλάδα. Έτσι, αποκλείουν κάθε τρίτο να εκμεταλλευτεί με οποιοδήποτε τρόπο την εφεύρεσή τους.


Ποια είναι η διαφορά ανάμεσα στο ΔΕ και το ΠΥΧ;

Εάν ένα προϊόν είναι νέο και έχει βιομηχανική εφαρμοσιμότητα, αλλά δεν παρουσιάζει εφευρετική δραστηριότητα, τότε δεν είναι εφεύρεση και δεν μπορεί να λάβει ΔΕ, αλλά πιθανώς μπορεί να λάβει ΠΥΧ.


Τι θα συμβεί αν κάποιος τρίτος αντιγράψει και εκμεταλλευτεί εφεύρεση ήδη καταχωρημένη με ΔΕ ή ΠΥΧ;

Ο δικαιούχος μπορεί να απαιτήσει από τα ελληνικά δικαστήρια της άρση της προσβολής του ΔΕ ή του ΠΥΧ και την παράλειψή της στο μέλλον. Υπό τις προϋποθέσεις του νόμου, δικαιούται να απαιτήσει επίσης την αποκατάσταση της ζημιάς που έπαθε ή την απόδοση της ωφέλειας που κέρδισε ο τρίτος με την παράνομη εκμετάλλευση της εφεύρεσης. Διαζευκτικά, μπορεί να ζητήσει την απόδοση ποσού ανάλογου προς τίμημα άδειας εκμετάλλευσης. Το δικαστήριο μπορεί ακόμα να διατάξει την καταστροφή των προϊόντων που κατασκεύασε ο τρίτος, ή αντί της καταστροφής, την απόδοση τους ή μέρους τους στο δικαιούχο, εφόσον αυτός το ζητήσει.


Tι κίνδυνοι υπάρχουν όταν η εφεύρεσή σας δεν έχει κατοχυρωθεί με ΔΕ ή ΠΥΧ;

Οποιοσδήποτε τρίτος μπορεί να ζητήσει πρώτος ΔΕ ή ΠΥΧ για την ίδια εφεύρεση, οπότε αποκτά το μονοπωλιακό δικαίωμα να την εκμεταλλεύεται αποκλείοντας κάθε άλλον, ακόμα και εσάς, ή απλά να την εκμεταλλευτεί χωρίς να αποκτήσει το μονοπωλιακό δικαίωμα που παρέχει το ΔΕ ή το ΠΥΧ, κάνοντάς την έτσι γνωστή στο κοινό. Το αποτέλεσμα σ' αυτήν την περίπτωση είναι να αποκλείεται κάθε τρίτος, ακόμα και εσείς, να αποκτήσει αυτό το μονοπωλιακό δικαίωμα.


Τι θεωρείται "νέο" επινόημα;

Νέα θεωρείται μια εφεύρεση η οποία δεν ανήκει στη στάθμη της τεχνικής, δηλαδή δεν ανήκει σε αυτά που είναι ήδη γνωστά οπουδήποτε στον κόσμο, από γραπτή ή προφορική περιγραφή ή με οποιοδήποτε άλλο τρόπο, πριν την ημερομηνία κατάθεσης της Αίτησης Απονομής Διπλώματος Ευρεσιτεχνίας. Νέα εφεύρεση θεωρείται και η βελτίωση ενός ήδη γνωστού προϊόντος.


Μπορεί κάθε επινόημα να προστατευθεί με ΔΕ & ΠΥΧ;

Το ΔΕ και το ΠΥΧ καλύπτει κάθε εφεύρεση που μπορεί να εφαρμοστεί παραγωγικά σε οποιονδήποτε τομέα ανθρώπινης δραστηριότητας. Δεν καλύπτονται όμως ορισμένες περιπτώσεις, οι οποίες ρητά αναφέρονται στο νόμο όπως π.χ. ανακαλύψεις, επιστημονικές θεωρίες, μαθηματικές μέθοδοι, αισθητικές δημιουργίες κ.λπ.


Πού μπορεί κάποιος να απευθυνθεί για την κατοχύρωση της εφεύρεσής του στην Ελλάδα;

Αποκλειστικά στον ΟΒΙ, καθώς είναι ο μόνος αρμόδιος Οργανισμός στον χώρο των εφευρέσεων στην Ελλάδα.
Περισσότερες πληροφορίες παρέχονται στο τηλ.: 8001108108 και στο site www.obi.gr.


Ποιος είναι ο σωστός τρόπος να προστατευθεί μια εφεύρεση στο εξωτερικό;

Με την κατάθεση ολοκληρωμένης αίτησης Διπλώματος Ευρεσιτεχνίας ή Πιστοποιητικού Υποδείγματος Χρησιμότητας στον ΟΒΙ δικαιούστε να ισχυρισθείτε προτεραιότητα από οποιοδήποτε άλλο πρόσωπο για την χορήγηση Διπλώματος Ευρεσιτεχνίας ή Πιστοποιητικού Υποδείγματος Χρησιμότητας για την ίδια εφεύρεση σε όλα τα κράτη-μέλη της Συνθήκης των Παρισίων. Έχετε στη διάθεσή σας περίοδο 12 μηνών από την ημερομήνίαημερομηνία της κατάθεσης για να καταθέσετε την αίτηση σε χώρες του ενδιαφέροντός σας, με τον ισχυρισμό της Ελληνικής προτεραιότητας.
Για να καταθέσετε αίτησης απευθείας στην χώρα που σας ενδιαφέρει, μπορείτε να επιλέξετε:

  • κατάθεση πλήρους αίτησης απευθείας στη χώρα που σας ενδιαφέρει.
  • κατάθεση πλήρους αίτησης για Ευρωπαϊκό Δίπλωμα Ευρεσιτεχνίας, αφού επιλέξετε μεταξύ των 37 κρατών-μελών της Συνθήκης του Μονάχου το κράτος στο οποίο επιθυμείτε να έχετε προστασία.
  • κατάθεση πλήρους διεθνούς αίτησης (PCT: Patent Cooperation Treaty – Συνθήκη Συνεργασίας Διπλωμάτων Ευρεσιτεχνίας). Με τον τρόπο αυτό μπορείτε να καταθέσετε αίτηση διπλώματος ευρεσιτεχνίας σε οποιοδήποτε από τα 142 κράτη-μέλη του PCT.

Ο OBI συμβάλλει στη διαδικασία των δύο τελευταίων περιπτώσεων καθώς λειτουργεί ως γραφείο παραλαβής των αντιστοίχων αιτήσεων.


Ποια η διαφορά της Έκθεσης Έρευνας και της Έκθεσης Έρευνας με Αιτιολογημένη Γνώμη;

Για κάθε αίτηση για χορήγηση διπλώματος ευρεσιτεχνίας, ο ΟΒΙ συντάσσει έκθεση η οποία βασίζεται στην περιγραφή της εφεύρεσης, τις αξιώσεις και τα επισυναπτόμενα σχέδια και στην οποία αναφέρονται όλα τα στοιχεία της στάθμης της τεχνικής που είναι απαραίτητα για την εκτίμηση του νέου χαρακτήρα και του εφευρετικού βήματος του επινοήματος. Στην περίπτωση αυτή η έκθεση ονομάζεται απλή έκθεση έρευνας (ΑΕΕ).
Το Τέλος για τη σύνταξη της απλής έκθεσης έρευνας είναι € 300.
Η έκθεση έρευνας που συντάσσει ο ΟΒΙ μπορεί να συνοδεύεται από σχόλια ή συνοπτικές επεξηγηματικές παρατηρήσεις που αναφέρονται στα χαρακτηριστικά της εφεύρεσης, δηλαδή, στο νέο χαρακτήρα της εφεύρεσης, το εφευρετικό της βήμα και τη δυνατότητα βιομηχανικής εφαρμογής. Στην περίπτωση αυτή η έκθεση έρευνας ονομάζεται έκθεση έρευνας με αιτιολογημένη γνώμη (ΕΕΑΓ). Η έκθεση έρευνας με αιτιολογημένη γνώμη συντάσσεται από τον ΟΒΙ με βάση τις ισχύουσες Διατάξεις εφαρμογής των οδηγιών εξέτασης ενώπιον του ΕΓΔΕ.
Ο καταθέτης αίτησης για χορήγηση διπλώματος ευρεσιτεχνίας δηλώνει στον ΟΒΙ, μέσα σε τέσσερις μήνες από την κατάθεση της αίτησης, αν επιλέγει την απλή έκθεση έρευνας (ΑΕΕ) ή την έκθεση έρευνας με αιτιολογημένη γνώμη (ΕΕΑΓ) και καταβάλλει τα αντίστοιχα τέλη.
Το Τέλος για τη σύνταξη της έκθεσης έρευνας με αιτιολογημένη γνώμη είναι € 800.


Πόσος χρόνος και χρήμα απαιτείται για την κατοχύρωση μιας ευρεσιτεχνίας σε εθνικό, ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο;

Η διαδικασία κατοχύρωσης ΔΕ στην Ελλάδα διαρκεί κατά μέσο όρο 13 μήνες. Στο βασικό κόστος μέχρι τη χορήγηση υπολογίζονται: Tέλος κατάθεσης 50 €, Τέλος Έκθεσης Έρευνας 300 € (ή – εναλλακτικά - Έκθεσης Έρευνας με Αιτιολογημένη Γνώμη 800 €), Τέλος Χορήγησης 150 €.


Πως μπορώ να έχω πρόσβαση σε περισσότερες πληροφορίες;

Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να επικοινωνείτε μαζί μας ηλεκτρονικά, στη διεύθυνση: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε. και τηλεφωνικά στο 2610960384 (10:00 -16:00).


Χρήσιμοι Σύνδεσμοι:

ΥΛΙΚΟ
ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ

σε θέματα Πνευματικών Δικαιωμάτων των δράσεων Αριστείας